|
امروز 27 دسامبر سالروز تاسيس موسسه نظرسنجي گالوپ است. موسسه گالوپ از معتبرترين موسسات نظرسنجي در جهان است كه آشنايي با مراحلي كه براي انجام نظرسنجي در اين موسسه انجام مي شود، حائز اهميت است.
تاريخچه
جورج هاوس گالوپ يكي از متخصصين استفاده از روشهاي آماري در مطالعه افكار و عقايد عمومي، در 27 دسامبر 1935م مؤسسه استخراج عمومي را بنياد نهاد كه به نام خود وي گالوپ خوانده ميشود. مخارج اين مؤسسه از حق اشتراك مؤسسات تبليغاتي و توليدي در ايالات متحده امريكا تأمين ميشود. بسياري از كشورهاي جهان در مواردي گوناگون، جهت اطلاع از افكار عمومي به اين مؤسسه مراجعه ميكنند. با اين حال گالوپ به عنوان بزرگترين و معتبرترين مركز آمارگيري جهان در رابطه با افكار عمومي، غالباً در خدمت اهداف و منافع قدرتهاي سياسي و اقتصادي امريكا قرار گرفته و در جهت مطامع آنان گام برميدارد.
۱ - موضوع نمونه گيري ها
نمونه گيري بر اساس اصل احتمالات، زيربناي همه تحقيقات مربوط به نظرسنجي ها را تشكيل مي دهد. بر اساس اين اصل ابتدايي درصد اندكي از مردم يك جامعه كه به شكل تصادفي انتخاب شده اند، مي توانند - به شرط انتخاب درست نمونه ها - ديدگاه ها، افكار و عملكرد كل جامعه را نشان دهند.
هدف ابتدايي نظرسنجي ها، دستيابي به همان نتايجي است كه در صورت امكان از مصاحبه با تك تك افراد جامعه به دست مي آمد.
در موسسه گالوپ براي نيل به اين هدف از اصل ابتدايي احتمال مساوي در گزينش نمونه ها استفاده مي شود. طبق اين اصل هرگاه همه افراد يك جامعه شانس يكساني براي انتخاب شدن در يك نمونه گيري داشته باشند، نمونه هاي انتخاب شده، بيانگر افكار كل جامعه خواهندبود و اين همان موضوعي است كه در بحث انتخاب صحيح نمونه ها مطرح مي شود.
۲ - انتخاب تصادفي نمونه ها
دريك نمونه گيري، انتخاب تنها هزار طرفدار از بين تمامي طرفداران يكي از بازي هاي برگزار شده در برانكس نمي تواند بيانگر افكار همه شهروندان آمريكايي باشد. اكنون فرض كنيد كه از ميان طرفداران بازي هاي مهم ليگ بيس بال كه در هر يك از ايالات آمريكا برگزار مي شود، هزار نفر را برگزيده ايم و نمونه اي متشكل از ۴۸ هزار عضو تشكيل داده ايم. ما اكنون نمونه بزرگتري در اختيار داريم، اما اين نمونه نيز همچون نمونه متشكل از طرفداران يكي از بازي ها برگزار شده در برانكس نمي تواند معرف افكار تمام شهروندان آمريكايي باشد. بسياري از مردم آمريكا از طرفداران مسابقات بيس بال به شمار مي روند، با وجود اين و برحسب شرايط، اين نمونه ۴۸ هزار عضوي نمي تواند حتي بيانگر ديدگاه هاي طرفداران بيس بال در سراسر ايالات متحده باشد، چه برسد به آنكه بخواهد نماينده افكار عمومي (اعم از طرفداران بيس بال و سايرين ) در سراسر اين قاره باشد.
نظرسنجان موسسه گالوپ براي آغاز كار نظر سنجي هاي ملي خود نخست به دنبال مكاني مي گردند كه تمام يا بيشتر افراد بالغ آمريكايي را در آن بيابند. منظور از اين مكان، مراكز خريد، فروشگاه ها، ادارات، هتل ها يا مكان هاي برگزاري بازي هاي بيس بال نيست. بهترين مكاني كه در آن مي توان به افراد بزرگسال آمريكايي دست يافت، منازل آنهاست، بنابراين در همه نظرسنجي هايي كه در سطح ملي برگزار مي شوند، نخستين مرحله دسترسي به مردم از طريق مراجعه به منازل آنهاست.
نظرسنجان اين موسسه طي ۱۲ نظرسنجي كه به انتخابات رياست جمهوري در سال ۱۹۳۶ تا ۱۹۸۴ مربوط مي شد، با استفاده از اين روش توانستند نتايج انتخابات را بسيار دقيق حدس بزنند، به طوري كه متوسط خطايي كه در تخمين نهايي آنها به چشم مي خورد كمتر از سه درصد بود.
اين موسسه تا سال ۱۹۸۶ بخشي از مصاحبه هاي خود را به مصاحبه تلفني اختصاص داد. هدف از اين اقدام، جايگزيني مصاحبه تلفني با مصاحبه از طريق مراجعه به در منازل بود كه نسبت به روش قديمي مطمئن تر و اساسا كم هزينه تر به نظر مي رسيد،چنانكه امروزه نيز تقريبا ۹۰ درصد از خانواده هاي آمريكايي به وسيله تلفن مورد مصاحبه قرار مي گيرند.
۳ - تعداد مصاحبه ها يا تعداد نمونه ها در يك نظرسنجي
يكي از پرسش هايي كه غالبا در تماس مردم با سازمان گالوپ مطرح مي شود، اين است كه نظرسنجان اين سازمان براي تامين نمونه هاي خود به مصاحبه با چند نفر نياز دارند پاسخ اين است كه در نظرسنجي هاي ملي انجام گرفته در اين سازمان، تعداد مصاحبه ها زياد نيست، البته اين در صورتي است كه نمونه ها به طور تصادفي انتخاب شده باشند و هريك از افراد بزرگسال آمريكايي از شانس يكساني براي انتخاب شدن بهره مند باشند. در حال حاضر جمعيت افراد بالغ در سراسر ايالات متحده ۱۸۷ ميليون نفر است كه سازمان گالوپ براي نظرسنجي هاي خود از اين تعداد هزار نفر را به عنوان نمونه انتخاب مي كند.
در يك نمونه گيري آنچه بيش از تعداد مصاحبه شوندگان اهميت دارد، صحت احتمال مساوي در گزينش نمونه هاست، به عبارت ديگر هر چند باور اين موضوع براي بسياري از مردم دشوار است، اما حقيقت اين است كه اگر اصل احتمال مساوي در گزينش نمونه ها رعايت نشود، حتي در صورتي كه يك ميليون نفر از افراد مورد نظرسنجي قرار گيرند، باز نمي توانند به اندازه يك نمونه هزار نفري كه اعضاي آن به طور تصادفي گزينش شده اند، گوياي افكار عمومي باشند. بي شك افزايش تعداد نمونه ها به صحت و درستي هر چه بيشتر نمونه گيري كمك مي كند. عقل سليم نيز مانند نظريه مربوط به نمونه گيري ها به ما مي گويد نمونه اي كه متشكل از هزار عضو است، نسبت به يك نمونه ۲۰ نفري از صحت بيشتري برخوردار است، اما نكته عجيب اينجاست كه هرگاه تعداد نمونه ها را به ۵۰۰، ۶۰۰، ۷۰۰ يا بيش از اين تعداد افزايش مي دهيم (قبل از رسيدن به تعداد مطلوب)، از صحت نمونه گيري كاسته مي شود. نظرسنجان موسسه گالوپ و ساير سازمان هاي معتبر نظرسنجي از نمونه هايي با هزار تا هزار و ۵۰۰ عضو استفاده مي كنند، زيرا اين تعداد در مقابل هزينه اقتصادي روبه رشد استفاده از نمونه هاي بزرگتر همواره نتايج نظرسنجي ها را در يك حد متعادل به درستي تخمين مي زند. اگر سازمان گالوپ در نظرسنجي هاي خود با صرف هزينه بيشتر، از نمونه هايي با ۴ هزار عضو - كه همگي به صورت تصادفي انتخاب شده بودند - استفاده مي كرد، اين افزايش، تفاوت چنداني در صحت نمونه گيري ها ايجاد نمي كرد و درستي آن با يك نمونه گيري دقيق از هزار تن (طبق شرايط گزينش تصادفي) برابري مي كرد. به طور كلي، افزايش تعداد نمونه ها با توجه به هزينه بالاي آن دليل موجهي براي صحت نمونه گيري نخواهد بود. با الحاق اصل احتمال مساوي در گزينش نمونه ها به نمونه گيري ها، آمارگيران روش هاي خاص ارزيابي صحت انتخاب نمونه ها را بسط داده اند، براي مثال در يك نظرسنجي كه در آن با استفاده از مراحل انتخاب تصادفي نمونه ها از هزار نفر از بزرگسالان آمريكايي حدس زده مي شود، اگر نتايج حاصل از يك نظرسنجي نشان دهد كه ميزان پذيرش عملكرد كلينتون از سوي مردم ۵۰ درصد است، بر حسب درصدي كه به احتمال خطا اختصاص داده شده نرخ واقعي محبوبيت كلينتون در نزد مردم بين ۴۷ و ۵۳ درصد بوده و احتمال اينكه اين رقم بيشتر يا كمتر از اين مقدار باشد نيز اندك خواهد بود.
به بيان دقيق تر و بر حسب قانون احتمالات اگر اين نظر سنجي را صدبار تكرار مي كرديم و هر بار از مصاحبه شوندگان مي پرسيديم: علمكرد كلينتون را در جايگاه يك رئيس جمهور تا چه حد قابل قبول مي دانيد در ۹۵ مورد از آن، به نتيجه اي بين ۴۷ و ۵۳ درصد مي رسيديم و تنها در پنج مورد با توجه به درصدي كه به احتمال خطا اختصاص داده شده است، به رقمي بالاتر و يا پايين تر از درصد ذكر شده دست مي يافتيم.
با توجه به مبحث قبلي اگر بخواهيم تعداد نمونه هاي نظرسنجي ها را از هزار به دو هزار عضو افزايش دهيم، نتايج با در نظر گرفتن مثبت ومنفي دو درصد احتمال خطا، درست درخواهد آمد. در اين صورت يك درصد از احتمال خطاي سه درصد كه مختص جمعيت آماري متشكل از هزار عضو بود كاسته مي شود، اما هزينه نظرسنجي صددرصد افزايش مي يابد. اينها از جمله مواردي است كه موسسه گالوپ و ساير سازمان هاي سنجش افكار عمومي به هنگام تصميم گيري، روي تعداد نمونه ها لحاظ مي كنند تا از هدر دادن سرمايه خود جلوگيري كنند.
۴ - چگونگي انجام مصاحبه ها
به محض اينكه كار نمونه گيري رايانه بر حسب انتخاب تصادفي ارقام به پايان رسيد و شماره تلفن هاي جديد ارائه شد، نظرسنجان تلاش خود را به كار مي بندند تا با يكي از افراد بزرگسال ساكن در منازلي كه شماره تلفن آنها در ميان نمونه هاي به دست آمده ديده مي شود، تماس بگيرند.
در بسياري از موارد طي شماره گيري نخست به دليل اشغال خط يا عدم حضور افراد در منزل، امكان برقراري ارتباط وجود ندارد. در اين صورت نظرسنج به جاي حذف شماره تلفن مذكور آن را در حافظه رايانه حفظ مي كند تا در فرصت بعدي با همان شماره ارتباط برقرار كند. اين جريان به رفع اشكلاتي كه ممكن است منجر به سوگيري در نمونه گيري ها شود، كمك مي كند، زيرا در صورت حذف شماره تلفن منازلي كه به هردليل در مرتبه اول امكان تماس تلفني با آنها ميسر نبوده است، ما فقط بخشي از نمونه گيري را انجام داده ايم؛ براي مثال افرادي كه بيشتر وقت خود را در خارج از منزل سپري مي كنند مانند جوانان، بزرگسالان مجرد يا آنهايي كه اغلب مشغول مكالمه تلفني هستند، نسبت به بزرگسالاني كه اغلب درخانه هستند و كمتر از تلفن استفاده مي كنند، شانس كمتري براي لحاظ شدن در نمونه گيري خواهند داشت. مرحله تماس مجدد با افراد امكان چنين سوگيري هايي را در نمونه گيري ها از بين مي برد.
۵ - پرسش هاي مطرح در نظر سنجي ها
يكي از مسائل عمده كه بايد در نظرسنجي ها رعايت شود، توجه به جوانب فني گردآوري اطلاعات است، به طوري كه عملكرد ضعيف در اين مورد حتي در صورت عبارت پردازي صحيح پرسش ها مي تواند باعث تضعيف اعتبار نظرسنجي شود. با وجود اين، در نظر سنجي هايي كه امروزه توسط سازماهاي مهم نظرسنجي انجام مي گيرد، احتمالا بايد نحوه عبارت پردازي پرسش ها را عامل اصلي خطا يا اشتباه در نتايج نظرسنجي ها دانست كه اين مسئله در ميان همه مشكلات مربوط به پرسش ها پس از مشكل مربوط به ترتيب پرسش ها مطرح مي شود. طرح پرسش هاي واضح و به دور از موضع گيري به رعايت نظم و دقت فراوان و نيز آگاهي كامل از افكار عمومي نياز دارد.
۶ - طريقه انجام مصاحبه ها
سازمان نظرسنجي گالوپ بيشتر مصاحبه هاي خود را از طريق تلفن و توسط شعب مستقر در مناطق مختلف سراسر ايالات متحده انجام مي دهد. مصاحبه گران آموزش ديده اين سازمان براي انجام مصاحبه ها از فن آوري استفاده از رايانه در انجام مصاحبه هاي تلفني بهره مي گيرند. با استفاده از اين فن آوري به فراخور پاسخ خاصي كه مخاطب به هر يك از پرسش هاي ظاهر شده بر صفحه نمايش ارائه مي دهد، پرسش بعدي مطرح مي شود؛ براي مثال اگر مصاحبه شونده در مقابل اين پرسش كه آيا پيتزا از غذاهاي مورد علاقه شماست پاسخ مثبت دهد، ممكن است بر حسب برنامه داده شده به رايانه پرسش بعدي اين باشد كه چه مخلفاتي را براي تزئين روي آن مي پسنديد
در طول انجام مصاحبه ها، رايانه به طور مداوم و خودكار به جدول بندي پرسش و پاسخ ها مي پردازد و در مورد مصاحبه هايي كه به چند پرسش محدود مي شوند، مانند مصاحبه هايي كه تحت نظارت سازمان گالوپ پيرامون بحث هاي مربوط به رياست جمهوري در اكتبر ۱۹۹۶ انجام گرفت، نتايج به محض تكميل آخرين مصاحبه ارائه مي شود. در بيشتر نظرسنجي ها پس از تكميل كار مصاحبه و قبل از آغاز مصاحبه و قبل از آغاز مرحله تحليل يافته ها، اطلاعات حاصل به دقت مورد بررسي قرار مي گيرند تا اشكالات موجود در آن برطرف شود. اين مرحله شامل يك روند آماري است كه طي آن براي جلوگيري از هرگونه سوگيري احتمالي در ارتباط با متغيرهاي جمعيتي مانند سن، جنس، نژاد يا منطقه سكونت، نمونه ها در مقابل پارامترهاي جمعيت شناخته شده مورد بررسي قرار مي گيرند.
منبع: روزنامه همشهري
|
من کتابی را سال گذشته خریداری کرده بودم که مفید و خواندنی بود و به من هم خیلی کمک کرد. البته ترجمه آن زیاد قوی نیست ولی مشکل زیادی با آن بر نمی خورید. 
این شبکه در ابتدا، هفت روز هفته و به مدت هشت ساعت در شبانه روز از ساعت پنج بعد از ظهر تا ساعت یک بامداد به وقت ایران برنامه پخش خواهد کرد.
یکی از نمونههای تبلیغاتی اسرائیل، تصویرهای ویدیویی هستند که خلبانان جنگندههای اسرائیلی آنها را ضبط کردهاند. نیروی هوایی اسرائیل با انتشار این تصاویر قصد داشت بگوید در این فیلمها سقف مدارس یا مکانهای عمومی که دیده میشوند از سوی حماس به عنوان سکوی پرتاب موشکها استفاده می شود. یعنی هدف اسرائیل این است که ثابت کند چگونه حماس از غیرنظامیان برای رسیدن به اهداف خود سود میجوید. 
